News

Hàng thập kỷ qua, hàng e-commerce từ châu Á đổ vào châu Âu chủ yếu qua một vài “cửa ngõ lớn” — Frankfurt, Amsterdam, Liège, Budapest. Nhưng mô hình đó đang rạn nứt.

Chi phí xử lý leo thang, tắc nghẽn công suất, áp lực slot cất hạ cánh và làn sóng siết chặt pháp lý từ EU với hàng giá trị thấp đang buộc các nền tảng e-commerce phải nghĩ lại về điểm nhập hàng vào lục địa này.

Vấn đề nằm ở đâu?

Khi sản lượng e-commerce xuyên biên giới tăng mạnh, việc dồn toàn bộ hàng vào một vài cửa ngõ lớn không còn hiệu quả. Áp lực hiện ra rõ ở cả ba chiều: chi phí xử lý tăng, năng lực khai thác chạm trần và yêu cầu tuân thủ hải quan ngày càng phức tạp — đặc biệt với hàng nhỏ lẻ số lượng lớn từ các nền tảng Trung Quốc.

Mô hình mới: Đa cửa ngõ theo khu vực

Thay vì tập trung, xu hướng đang chuyển sang phân tán có kiểm soát — nhiều điểm nhập hàng nhỏ hơn, phục vụ từng cụm thị trường, rút ngắn chặng cuối (last-mile) và giảm rủi ro vận hành.

Khu vực Baltic – Bắc Âu nổi lên như một lựa chọn thay thế đáng chú ý. Latvia, cụ thể là sân bay Riga, đang được định vị như một cửa ngõ gom hàng và thông quan cho nhiều thị trường cùng lúc: Baltic, Phần Lan, Ba Lan, Cộng hòa Séc — với kế hoạch mở rộng thêm thông qua hợp tác với các đối tác xử lý khác trong châu Âu.

Nhà khai thác bưu chính quốc gia Latvia Latvijas Pasts đang đóng vai trò mắt xích kết nối vận tải hàng không châu Á – châu Âu theo mô hình này, thông qua các chuyến bay charter (thuê chuyến) phục vụ nhiều thị trường đích trong một chuyến.

Địa chính trị là biến số không thể bỏ qua

Năm 2022, khi xung đột Nga – Ukraine nổ ra, không phận đóng cửa chỉ trong vài ngày đã khiến toàn bộ mạng bay kết nối khu vực Baltic bị gián đoạn đột ngột — hàng lập tức phải chuyển hướng sang Budapest.

Bài học rút ra: cấu trúc tuyến e-commerce cực kỳ nhạy cảm với địa chính trị. Và đó chính là lý do các nền tảng lớn đang chủ động phân tán điểm nhập, thay vì chờ đến khi gián đoạn xảy ra mới ứng phó.

Áp lực pháp lý — yếu tố định hình dài hạn

EU đang tăng cường kiểm soát bưu kiện nhỏ giá trị thấp, đặc biệt từ Trung Quốc. Điều này đồng nghĩa các cửa ngõ tương lai không chỉ cần hạ tầng tốt mà còn phải có năng lực hải quan mạnh, dữ liệu minh bạch và quy trình tuân thủ chặt chẽ — và đây chính là lợi thế cạnh tranh mà các cửa ngõ khu vực như Riga đang tập trung xây dựng.

Bản đồ logistics e-commerce vào châu Âu không còn là bản đồ cũ. Cuộc tái cấu trúc đang diễn ra — và những ai định vị đúng sẽ là người nắm lợi thế trong trung hạn.